Inclusief onderwijs in de meest toegankelijke gemeente van 2018

Inclusief onderwijs in de meest toegankelijke gemeente van 2018

Nederland Onbeperkt en Ongehinderd namen eind 2017, na de invoering van het VN-verdrag voor de rechten van mensen met een handicap, het initiatief een verkiezing te organiseren voor de ‘Meest Toegankelijke Gemeente 2018’. Aan het begin van deze verkiezing werden alle inwoners van Nederland uitgenodigd om aan te geven hoe toegankelijk hun gemeente is. Hieronder valt de toegankelijkheid van gebouwen: kan je komen waar je wilt komen? Maar ook of je bijvoorbeeld brieven van de gemeente kan lezen.

Uiteindelijk hebben bijna vierduizend mensen gestemd via de website van Nederland Ongehinderd. Ermelo, Hardenberg, Zwolle, Goes en Katwijk kwamen eruit als de vijf best beoordeelde gemeenten en nomineerden zich voor de titel ‘Meest Toegankelijke Gemeente 2018’. De gemeente Hardenberg won de felbegeerde titel.

Inclusie

Toegankelijkheid gaat verder dan alleen de fysieke toegankelijkheid of de toegankelijkheid van informatie. Inclusie betekent toenemende participatie van elk individu in de samenleving, ongeacht leeftijd, culturele achtergrond, gender, inkomen, talenten en beperkingen. Een inclusieve samenleving is een samenleving waaraan iedereen optimaal kan deelnemen (Bolsenbroek & Van Houten, 2010).

Inclusief onderwijs in Hardenberg

Inclusief onderwijs betekent dat alle kinderen uit de buurt samen naar school kunnen en samen onderwijs volgen, ieder op zijn eigen tempo en eigen niveau. Onafhankelijk van culturele achtergrond, taal, status, inkomen, talenten of beperkingen. Hoe inclusief is het onderwijs in de winnende gemeente Hardenberg? Wij zochten het uit.

“Wij willen dat alle kinderen samen naar school gaan”
- Gemeente Hardenberg


Een mooi voorbeeld is dat er een leerling met een ernstige beperking op de CBS MarsWeijde zit, een reguliere middelbare school. De gemeente: “Er zit een leerling met een spierziekte op een gewone school en zij gaat gewoon mee met excursies. Wanneer nodig krijgt ze net zo vanzelfsprekend hulp van medeleerlingen en docenten als andere leerlingen.”

Ook op het Vechtdal College zitten twee leerlingen met een beperking. Zij maken gebruik van een rolstoel en zowel de leerlingen als de rest van de school gaan hier erg goed mee om. Naast goede zijn er uiteraard ook minder goede voorbeelden, maar de gemeente bouwt graag voort op deze mooie voorbeelden. Alleen dan maken we onderwijs voor ieder kind toegankelijk.

Waar staan we over vijf jaar

In gemeente Hardenberg willen ze dat over vijf à tien jaar alle kinderen samen naar school gaan en dat ze samen kunnen leren. Ze willen een systeem van inclusief onderwijs vormgeven waarbij elk kind zijn of haar specifieke talenten en kwaliteiten kan ontwikkelen, om zo het beste uit zichzelf te halen. Maar het moet niet te spannend worden gemaakt, dingen moeten gewoon zijn. Door de inclusieve samenleving onderdeel te maken van het lesprogramma en aandacht te besteden aan de sociale vaardigheden op school, leren kinderen dat het vanzelfsprekend is om met een diverse groep kinderen om te gaan en dat inclusie gewoon is.

Voorwaarden

De gemeente moet aan een aantal belangrijke voorwaarden voldoen om inclusief onderwijs te realiseren. Zo moet er support in het basisonderwijs worden geregeld zodat specifieke leerbehoeften op tijd worden opgespoord om de kinderen die extra ondersteuning nodig hebben te kunnen begeleiden. In het voortgezet onderwijs is het van belang dat de examens voor iedereen toegankelijk zijn. Zo kan er worden leggegeven in kleine groepjes waardoor iedereen de aandacht krijgt die hij of zij verdient. Inclusie is meedoen aan alle activiteiten in het onderwijs. Er komt op elke school een spaarpot waar ouders gebruik van kunnen maken als er thuis geen geld is voor bijvoorbeeld schoolreisjes.

De samenwerkingsverbanden in de gemeente Hardenberg zijn voor onderwijs in de buurt. De gemeente Hardenberg zet in op regulier onderwijs met stevige ondersteuningsmogelijkheden, zodat verwijzen naar speciaal onderwijs alleen in hele uitzonderlijke situaties nodig is. Zo kan er bijvoorbeeld bij de gemeente een aanvraag voor het schoolgebouw worden gedaan waardoor een kind toch naar het regulier onderwijs kan.

Meer weten over de verkiezing ‘Meest Toegankelijke Gemeente 2018’? Hier leest u het hele onderzoeksrapport.